🍼 Age-based baby guide
Tuần 1: Em bé nhỏ xíu của bạn vừa ra khỏi bụng mẹ, thường rất buồn ngủ, bú thường xuyên và tìm thấy sự bình yên trong mùi hương, giọng nói và những cái ôm da kề da khi cả hai bắt đầu làm quen với nhau.
Key points
Quick scan- Trong tuần đầu tiên, nhiều em bé dành phần lớn thời gian trong ngày để ngủ và bú theo từng đợt ngắn, chưa có khuôn mẫu rõ ràng, trong khi cơ thể và não bộ đang thích nghi với cuộc sống bên ngoài tử cung.
- Những cữ bú đầu thường gồm sữa non vàng đặc hoặc những bình sữa đầu tiên nhỏ xíu, mang lại nguồn dinh dưỡng mạnh mẽ và hỗ trợ miễn dịch dù lượng sữa trông có vẻ rất ít.
- Bạn có thể nhận thấy tã thay đổi rất nhanh trong tuần này, từ phân su đen dính sang màu nhạt hơn, rồi hơi xanh hoặc vàng, khi nhiều sữa hơn đi qua bụng bé.
- Trẻ sơ sinh thường thức dậy rất nhiều lần để bú, cả ngày lẫn đêm, nên giấc ngủ bị ngắt quãng ở cha mẹ là điều rất thường gặp, và tranh thủ chợp mắt ngắn khi có thể có thể giúp bạn đối phó với giai đoạn khởi đầu mãnh liệt này.
- Em bé của bạn đã nhận ra giọng nói và mùi hương của bạn, và ngay trong tuần đầu tiên này bé đang âm thầm học rằng bạn là nơi an toàn của bé khi bạn bế, ôm ấp và trò chuyện với bé.
- Nhiều cha mẹ thấy tuần này là sự pha trộn giữa tình yêu, lo lắng và mệt mỏi, nên việc giữ kế hoạch đơn giản, chấp nhận sự giúp đỡ và tận hưởng những khoảnh khắc yên bình nho nhỏ với em bé có thể khiến mọi thứ dễ chịu hơn.
Cho bú
Guide- Trong tuần 1 nhiều em bé bú rất thường xuyên, đôi khi sát cữ, vì dạ dày bé còn nhỏ và bé đang học cách phối hợp bú, nuốt và thở.
- Cha mẹ thường được khuyên nên để ý các dấu hiệu đói sớm, như cựa mình, tìm vú hoặc mút tay, và cho bú mẹ hoặc bú bình vào lúc đó, thay vì đợi đến khi bé khóc.
- Nhiều tã ướt trong ngày và một em bé thường tự thức dậy để bú rồi sau đó có những khoảng thời gian bình tĩnh, yên ổn có thể là những dấu hiệu trấn an rằng việc cho bú đang tiến triển theo hướng tốt.
Ngủ
Guide- Trong tuần đầu, nhiều trẻ sơ sinh ngủ phần lớn ngày và đêm theo những quãng ngắn, thường xuyên thức dậy để bú và để được ôm ấp, nên việc chưa có nề nếp rõ ràng là rất phổ biến.
- Cha mẹ thường được khuyên để bé ngủ nằm ngửa, trên bề mặt phẳng, thoáng, trong cùng phòng với mình, và giữ ánh sáng dịu, tiếng ồn nhẹ vào ban đêm để hỗ trợ giấc ngủ an toàn và yên tĩnh hơn.
- Vì bé thức đêm thường xuyên ở lứa tuổi này, việc chia sẻ chăm sóc bé khi có thể, nghỉ ngơi khi bé ngủ và hạ bớt kỳ vọng về việc nhà hay các nhiệm vụ khác có thể giúp bạn quản lý sự mệt mỏi.
Đi tiểu và đi ngoài
Guide- Trong những ngày đầu, việc thấy tã chứa phân su đen, dính là rất thường gặp; sau đó trong tuần, phân thường chuyển sang mềm hơn, rồi nhạt màu, sau đó hơi xanh hoặc vàng khi bé bú được nhiều sữa hơn.
- Tã ướt có xu hướng xuất hiện thường xuyên hơn trong tuần đầu, và nhiều cha mẹ dùng điều này, cùng với mức độ tỉnh táo chung và việc bú của bé, như một trong những dấu hiệu cho thấy bé đang nhận đủ dịch.
- Vì phân và nước tiểu có thể thay đổi, cha mẹ thường được khuyên hỏi nữ hộ sinh, nhân viên y tế tại nhà hoặc bác sĩ nhi nếu tã đột ngột trở nên rất hiếm khi ướt/bẩn hoặc nếu màu hay mùi của phân khiến họ lo lắng.
Học hỏi
Guide- Ngay cả trong tuần 1, em bé của bạn đang bận rộn học hỏi qua các giác quan, và những việc đơn giản như nói chuyện nhẹ nhàng, hát và ôm bé gần giúp bé nhận ra giọng nói, mùi hương và sự chạm vào của bạn là an toàn và quen thuộc.
- Trong những khoảng thời gian thức rất ngắn, bạn có thể thì thầm mô tả những gì mình đang làm, nhìn vào mắt bé, hoặc cho bé nhìn khuôn mặt bạn ở khoảng cách một cánh tay, rồi để bé nghỉ lại khi bé quay đi hoặc có vẻ mệt.
- Nếu bé bình tĩnh và tỉnh táo, vài khoảnh khắc nhẹ nhàng cho bé nằm sấp trên ngực bạn hoặc trên bề mặt phẳng, trong khi bạn luôn ở sát bên, có thể giúp bé bắt đầu luyện nâng đầu và cảm nhận cơ thể mình trong không gian.
Sources
- NHS – Chăm sóc trẻ sơ sinh
- NHS – Cho con bú: vài ngày đầu tiên
- HealthyChildren.org (AAP) – Tuần đầu tiên của trẻ sơ sinh: Cách chuẩn bị & Điều mong đợi
- Tổ chức Y tế Thế giới – Bắt đầu cho bú sớm
This content is general information only and is not medical advice. If you are worried about your baby, contact your midwife, health visitor, paediatrician, or local emergency service.