Khoảng 43–45 tháng tuổi, nhiều trẻ cảm thấy mình như những “chủ nhà” gần 4 tuổi: các con thường trò chuyện bằng những câu dài, sinh động, tự nghĩ ra luật chơi, lên kế hoạch ai sẽ đóng vai gì trong các câu chuyện giả vờ, và di chuyển với sự tự tin của người đã quen từng ngóc ngách trong nhà và sân chơi yêu thích của mình.

• Đến khoảng 43–45 tháng, nhiều trẻ ăn cùng các bữa chính cơ bản giống gia đình nhưng với khẩu phần cỡ trẻ nhỏ, và thường thích ngồi vào bàn, kể chuyện về ngày của mình và dùng nĩa hoặc thìa nhỏ với chỉ một chút giúp đỡ.
• Trẻ ở tuổi này thường có những ý kiến rất mạnh về đồ ăn, như muốn các món tách riêng trên đĩa hoặc liên tục đòi cùng một món yêu thích, nên nhiều cha mẹ chỉ cần tiếp tục cho con ăn xen kẽ các món quen thuộc với những miếng nhỏ để nếm món mới, mà không biến bữa ăn thành cuộc đấu tranh.
• Cho trẻ phụ những việc đơn giản như rửa trái cây, xé lá rau, khuấy các hỗn hợp an toàn, hoặc giúp bày bàn có thể khiến trẻ thấy tự hào, rèn luyện sự phối hợp tay mắt, và đôi khi làm trẻ hứng thú hơn với việc nếm thử món mà mình đã góp tay chuẩn bị.

• Nhiều trẻ khoảng 43–45 tháng ngủ chính trong một giấc dài ban đêm, và một số vẫn ngủ trưa ngắn hoặc nghỉ yên tĩnh vào ban ngày, trong khi số khác có thể thức cả ngày nhưng thường rất mệt vào cuối buổi chiều.
• Một nếp sinh hoạt đi ngủ đều đặn, như dọn dẹp nhẹ nhàng, rửa mặt, mặc đồ ngủ, đọc một câu chuyện ngắn và ôm ấp, thường giúp trẻ chuyển từ chơi sôi nổi sang nghỉ ngơi và cho trẻ tín hiệu rõ ràng rằng ngày sắp kết thúc.
• Khi trí tưởng tượng phát triển, một số trẻ nói nhiều hơn về giấc mơ, quái vật hoặc những tiếng động, và nhiều gia đình nhận thấy rằng trấn an đơn giản, một món đồ ôm yêu thích, cùng với cách phản hồi bình tĩnh, nhất quán giúp trẻ dễ ngủ lại nếu thức giấc trong đêm.

• Trong khoảng 43 đến 45 tháng, nhiều trẻ dùng bô hoặc bồn cầu vào ban ngày, trong khi một số vẫn dùng tã hoặc quần tập đi vào ban đêm hoặc khi đi xa, và đôi khi tè dầm hay són ra quần vẫn khá thường gặp, đặc biệt khi trẻ đang bận chơi hoặc mệt.
• Nhiều trẻ có thể nói với bạn khi cần đi tiểu hoặc đi ngoài, tạm dừng chơi để đi, và tự làm được một vài bước như kéo quần áo lên xuống với sự giúp đỡ, dù các con vẫn cần được hỗ trợ và nhắc nhở.
• Những thói quen đi vệ sinh đơn giản, bình tĩnh, như ngồi lên bô hoặc bồn cầu, lau chùi với sự giúp đỡ, xả nước và rửa tay, kèm theo nhiều lời khen ngợi vì đã cố gắng, có thể giúp xây dựng sự tự tin và khiến quá trình này trở nên bình thường, an toàn.

• Vài khoảng thời gian chơi ngắn trong ngày, như 5–10 phút xây các mẫu hình khối phức tạp hơn, chơi trò ghép đôi và phân loại, các trò chơi boardgame đơn giản có lượt chơi, hoặc vẽ người và hình khối, mang lại nhiều cơ hội luyện tập lên kế hoạch, giải quyết vấn đề và kỹ năng vận động tinh của bàn tay.
• Nói chuyện cùng nhau trong lúc làm việc thường ngày, gọi tên những gì bạn thấy, đếm các đồ vật hằng ngày như bậc thang hoặc miếng trái cây, trò chuyện về màu sắc và kích cỡ, và cùng xem sách tranh vài phút mỗi lần giúp phát triển ngôn ngữ, kỹ năng số học sớm, trí nhớ và khả năng lắng nghe.
• Các hoạt động vận động hằng ngày, như nhảy theo nhạc, chơi đuổi bắt hoặc chơi bóng, nhảy qua chướng ngại vật nhỏ, làm theo những chuỗi động tác ngắn như nhảy–vỗ tay–xoay người, hoặc tự nghĩ ra trò vận động trong vài phút mỗi lần, giúp tăng cường sức mạnh, thăng bằng, kỹ năng lắng nghe và niềm vui khi được vận động cơ thể đang lớn lên của mình.

Sources

• CDC – Các mốc quan trọng: Con bạn ở 4 tuổi
• UNICEF – Phát triển thời thơ ấu từ 3 đến 4 tuổi
• NHS – Sự phát triển của trẻ từ 3 đến 4 tuổi
• WHO – Chăm sóc nuôi dưỡng cho sự phát triển thời thơ ấu

This content is general information only and is not medical advice. If you are worried about your baby, contact your midwife, health visitor, paediatrician, or local emergency service.